Kể chuyện bé nghe trước khi đi ngủ - thói quen cần làm

Thói quen kể chuyện bé nghe trước khi đi ngủ có thể giúp bố mẹ nuôi dưỡng các em bé trở thành những đứa trẻ giàu cảm xúc, thông minh, tử tế và bản lĩnh khi trưởng thành.

Các nhà giáo dục và các nhà tâm lý học uy tín nhất trên thế giới có thể theo đuổi nhiều quan điểm và đề tài nghiên cứu khác nhau, tuy nhiên, họ đều có chung một lời khuyên dành cho tất cả những ai đã, đang và sắp trở thành cha mẹ, đó là hãy đọc sách và kể chuyện cho trẻ nghe trước giờ đi ngủ và biến nó thành một thói quen không thể thiếu của gia đình.

Những cuốn sách và truyện kể cho bé trước khi đi ngủ giúp bé thư giãn, kết nối với cha mẹ, cảm nhận được tình yêu thương mà bố mẹ dành cho mình; không chỉ thế đó chính là khoảng thời gian chắp cánh cho trí tượng tượng của bé, nuôi dưỡng vốn từ vựng cho bé và cùng bé mở ra vô vàn cánh cửa kì diệu để khám phá thế giới xung quanh. Thói quen đọc sách cùng bố mẹ trước khi đi ngủ có thể coi là chìa khóa quan trọng để hình thành thói quen đọc sách của bé, cũng như duy trì tình yêu đối với việc đọc và nuôi dưỡng khả năng tự học cho bé sau này.

Từ những truyện kể cho thai nhi thông minh được bố mẹ thủ thỉ đọc cho con nghe trong suốt thời gian mang thai, con đã làm quen với giọng đọc của bố mẹ và đã phát triển được cảm xúc. Giai đoạn lớn hơn, việc kể chuyện bé nghe trước khi đi ngủ trở thành một khoảng thời gian ấm áp mà bé mong chờ mỗi ngày, Crabit Kidbooks chia sẻ với các bố mẹ một vài gợi ý nhỏ mà hiệu quả dưới đây.

Để một kệ sách nhỏ trong phòng ngủ

Kệ sách đặt trong phòng ngủ cho bé có thể chỉ là một thùng giấy bìa được cả nhà cùng trang trí lại, một chiếc hộp đựng đồ đã cũ hay một kệ gỗ nhỏ… để bé có thể tự di chuyển được dễ dàng tới các vị trí mà bé muốn. Mỗi tuần, hãy cùng bé lựa chọn các cuốn sách mà bé yêu thích nhất để vào kệ sách rồi cùng nhau đọc vào mỗi ngày. Vào những dịp đặc biệt, bố mẹ có thể thay thế những cuốn sách bằng các truyện kể cho bé trước khi đi ngủ do tự mình nghĩ ra. Hãy ôm bé vào lòng, thủ thà thủ thỉ những câu chuyện dịu dàng hàng ngày.

Ba bước đến giờ kể chuyện

Để giờ đọc sách, kể chuyện trước giờ đi ngủ trở thành khoảnh khắc vui vẻ và được bé chờ đợi với tất cả sự hào hứng và hồi hộp, bố mẹ hãy tạo cho bé một nhịp sinh hoạt đều đặn và hợp lý. Các thói quen cần tạo lập cho bé trước khi đi ngủ là tắm nước ấm - kể chuyện cho bé - hôn chúc bé ngủ ngon. Hãy duy trì nhịp sinh hoạt này hàng ngày vì nó còn giúp bé trở thành những em bé tự lập và luôn luôn chủ động với sinh hoạt hàng ngày của mình.

Chọn những cuốn sách phù hợp theo độ tuổi của bé

Có 1001 chuyện kể cho bé trước giờ đi ngủ, bố mẹ cần lưu ý, ở mỗi một giai đoạn phát triển, bé lại có sở thích và những mối quan tâm riêng, vì thế, chọn những cuốn sách và câu chuyện phù hợp với độ tuổi và giai đoạn phát triển của bé sẽ giúp bé thêm hào hứng và yêu thích giờ kể chuyện trước khi đi ngủ hơn.

Bé từ 0 - 3 tuổi thường sẽ yêu thích các câu chuyện có chủ đề về động vật và những câu chuyện gần gũi với cuộc sống hàng ngày, đặc biệt là những cuốn sách có nhịp điệu, có thể tự khám phá và tương tác cùng bố mẹ. Các cuốn sách tuyệt nhất bố mẹ có thể chọn cho con lứa tuổi này gồm: Bộ tủ sách đầu đời của bé; Bé bỏng ơi, bố ở bên con; Chuyện to chuyện nhỏ - Thủ thỉ rù rì, Bộ sách Khủng long nhỏ

Bé từ 3 - 6 tuổi sẽ mê tít các câu chuyện có thể thỏa mãn trí tưởng tượng đang phát triển cực kì bùng nổ của bé ở giai đoạn này, đặc biệt, các cuốn sách ít chữ với phần tranh minh họa sáng tạo sẽ truyền cảm hứng rất lớn cho bé. Các cuốn sách hay nhất bố mẹ có thể chọn cho con lứa tuổi này gồm: Bộ 3 cuốn sách về Olivia (Olivia cừ khôi, Olivia và những nàng công chúa thiên thần, Olivia - Cứu tinh của gánh xiếc); Bộ sách “Mỗi ngày con mỗi lớn khôn” – Rèn luyện thói quen ứng xử tốt gồm 6 cuốn: Tớ không sợ bị bắt nạt, Cau có như mặc quần bó, Cho gì vui nấy, không đòi không quấy, Lacey Walker Bé Cú Liến Thoắng Luôn Miệng, Ngượng Ngùng Quá Nên Chẳng Biết Kể Điều Chi, Xin Chào, Tạm Biệt Và Những Lời Nói Dối Xíu Xiu, Làm sao để mặc quần áo cho một chú rồng, Cậu (không hề) nhỏ bé…

Cho dù có đôi lúc bận rộn và mệt mỏi, nhưng bố mẹ hãy luôn ưu tiên và sắp xếp thời gian để sau mỗi một ngày dài cả nhà sẽ cùng nhau quây quần ở góc đọc sách của gia đình và cùng kể chuyện bé nghe trước khi đi ngủ nhé!

Nguồn: https://crabitkidbooks.com/ke-chuyen-be-nghe-truoc-khi-di-ngu-thoi-quen-can-lam-tu-khi-con-chao-doi-n54712.html

Giúp bố mẹ ứng phó với con khủng hoảng tuổi lên 3

Khi có con ở độ tuổi lên ba, không ít cha mẹ than phiền không hiểu sao trẻ bỗng trở nên ngang bướng, thích làm theo ý mình, hay đòi hỏi, mè nheo, khóc lóc, ăn vạ, làm ngược ý người lớn, thậm chí là ném đồ đạc, nói tục, có khi còn đánh lại người lớn... Tuy nhiên, nếu hiểu được tâm lý của trẻ cùng với sự "khủng hoảng" ở tuổi này, bố mẹ sẽ không quá lo lắng, không vội vàng "dán nhãn" con hư. Đây là Cách giúp bố mẹ ứng phó với con khủng hoảng tuổi lên 3 

Vì đâu trẻ bướng bỉnh?

Thật ra, sự bướng bỉnh của trẻ không hoàn toàn là xấu. Khi bắt đầu nhận thức được về bản thân và thế giới xung quanh, trẻ sẽ tìm cách đối phó với những nguyên tắc và luật lệ của người lớn, để bảo vệ suy nghĩ của mình. Trẻ sẽ không thể khôn lớn nếu không có ý kiến, suy nghĩ, nhu cầu hay mong ước, nhờ đó trẻ mới có thể thoát ra khỏi cuộc sống phụ thuộc và rèn tính tự lập. Tuy nhiên, nếu những hành vi này vượt quá những giới hạn cho phép và vi phạm những quy tắc đạo đức, thì rất cần sự định hướng và uốn nắn kịp thời.

Khủng hoảng tuổi lên 3 và cách khắc phục

Trẻ muốn khẳng định cái tôi: Trẻ không muốn làm theo sự ra lệnh, chỉ bảo của người lớn và thường hay cố tình làm ngược lại để khẳng định mình đã lớn. Tuy nhiên, trẻ chưa phân biệt được đúng sai, năng lực và khả năng ngôn ngữ còn hạn chế. Đặc biệt, do thường bị người lớn cấm đoán nên nhu cầu độc lập của trẻ không được thỏa mãn, khiến trẻ có phản ứng cảm xúc mạnh mẽ và hành vi chống đối.

 

Sức khỏe thể chất của trẻ: Trẻ trở nên cáu bẳn, ngang ngược và "làm mình làm mẩy" khi bệnh như cảm sốt, viêm họng, đau đầu, mệt mỏi... Khi nhận thấy dấu hiệu bướng bỉnh, bố mẹ nên lưu tâm vấn đề sức khỏe của bé. Tuy nhiên, không nên chiều theo tất cả những đòi hỏi vô lý của trẻ, không tạo cho con thói quen vòi vĩnh.

Trẻ lôi kéo sự chú ý: Một số bố mẹ vì công việc bận rộn nên ít quan tâm đến con; hoặc bố mẹ luôn trong trạng thái lo âu, căng thẳng sẽ khiến trẻ mất đi cảm giác "gắn bó an toàn", luôn cảm thấy cô đơn, hụt hẫng và lo âu. Trẻ có những biểu hiện bứt rứt, khó chịu, hành vi cãi lại, chống đối để thu hút sự quan tâm của cha mẹ.

Cha mẹ quá chiều chuộng: Khi được chiều chuộng và bảo bọc quá mức, trẻ lên ba sẽ có những hành vi bướng bỉnh và chống đối. Không ít cha mẹ vì muốn đỡ mất thời gian nên chiều theo ý con cho "yên chuyện", vì vậy hành vi bướng bỉnh của trẻ sẽ ngày càng gia tăng.

Trẻ bị áp đặt, la mắng: Luôn có mối liên hệ trực tiếp giữa cảm xúc và hành vi của một đứa trẻ. Khi bị áp đặt, đánh mắng, trẻ sẽ mang cảm xúc khó chịu, vì vậy sẽ cư xử cộc cằn và thô bạo. Trẻ thường xuyên bị đánh mắng sẽ bị tổn thương tâm lý nặng nề, trở nên ương bướng. Trẻ sẽ học theo cha mẹ thông qua "phản ứng gương soi", vì thế sẽ có hành vi bạo lực với những thành viên khác nhỏ hơn.

Ứng phó thế nào khi trẻ bướng?

- Ngang ngạnh, chống đối: Rất nhiều bé ở độ tuổi này thích nói "không" và liên tục vi phạm những điều bị ngăn cấm. Vì vậy, ngay từ khi con còn nhỏ, cha mẹ cần thiết lập những nguyên tắc trong gia đình, thống nhất với nhau điều gì bé có thể làm được, điều gì không được phép và luôn kiên quyết, dứt khoát với quy định đã đặt ra. Bên cạnh đó, cha mẹ cần nhất quán trong cách dạy con, tránh tình huống bố la mắng mà mẹ lại bênh vực, cùng một hành vi sai trái của con mà lúc chấp nhận, lúc khác lại phản đối.

- Khóc lóc, ăn vạ: Khi không đạt được điều mong muốn, bé phản kháng bằng cách ném đồ đạc, gào khóc, mè nheo, lăn ra ăn vạ, đập đầu... Bố mẹ càng dỗ dành thì bé càng ăn vạ, càng chú ý thì bé càng "làm tới". Vì vậy, bố mẹ nên đánh lạc hướng trẻ bằng cách thu hút trẻ tham gia các hoạt động khác. Nếu bé vẫn gào khóc, bố mẹ có thể áp dụng "kỹ thuật phớt lờ". Bố mẹ không nhìn trẻ mà chăm chú vào công việc khác. Dần dần trẻ sẽ nhận thức được rằng việc "ăn vạ" không có tác dụng và sẽ không khóc lóc, mè nheo nữa.

 

- Làm trái: Trường hợp trẻ thích làm trái ý, cha mẹ có thể vận dụng "chiêu" tương tự như của bé. Ví dụ: bé liên tục kéo ghế qua lại gây tiếng ồn, mặc dù rất bực bội, nhưng cha mẹ nên tỏ ra vui vẻ, yêu cầu bé tiếp tục kéo ghế nhiều hơn nữa. Lúc đó bé sẽ không còn cảm thấy hào hứng với trò phá phách của mình nữa và sẽ dừng lại.

- Không chịu thực hiện yêu cầu của bố mẹ: Thay vì ra lệnh, bắt bé phải làm theo ý mình, cha mẹ hãy khéo léo cho bé quyền lựa chọn. Chẳng hạn: "Con muốn uống một ly sữa hay nửa ly sữa", "Con muốn mặc bộ quần áo xanh hay màu đỏ?". Khi được quyền tự chọn, bé sẽ cảm thấy vui vẻ và hài lòng.

- Đòi làm mọi việc: Khi lên ba, trẻ bắt đầu ý thức về khả năng của mình và nảy sinh nguyện vọng tự làm mọi việc, muốn chứng tỏ mình có thể làm được. Đây là cơ hội rất tốt để khuyến khích trẻ tự lập bằng cách để trẻ tự mặc quần áo, tự xúc ăn, tham gia phụ giúp việc nhà theo khả năng của bé, như lấy rổ rá cho mẹ, giúp mẹ nhặt rau, lấy nước cho bố... Với sự định hướng của cha mẹ, dần dần bé sẽ ngày càng làm tốt hơn công việc được giao và sẽ hình thành thói quen tự lập. Việc phân tích đúng sai của người lớn - không phải đứa trẻ nào cũng ngay lập tức chấp nhận, vì vậy phụ huynh cần phải kiên nhẫn và nghiêm khắc, đồng thời cho bé thời gian để bé hiểu đó là những điều không được phép làm.

- Đòi mua đồ chơi: Trẻ ở độ tuổi này có xu hướng đòi mua những món đồ mà trẻ thích, tuy nhiên nếu luôn đáp ứng thì trẻ mặc nhiên nghĩ rằng cứ đòi là sẽ được, nếu không được sẽ tiếp tục "làm mình làm mẩy" cho đến khi được đáp ứng. Vì vậy bố mẹ cần có thái độ dứt khoát. Nếu đó là những món đồ hợp lý, có thể khuyến khích con tích lũy điểm thưởng mỗi ngày khi có hành vi tốt để đổi món đồ trẻ thích. Cứ như vậy, bé sẽ hiểu lý lẽ, đồng thời bé sẽ biết trân trọng món quà có được nhờ sự đã cố gắng từ chính bản thân mình.

- Vô lễ với người lớn: Khi không hài lòng, có khi bé cãi lại, nói tục, giơ tay đánh, cào hoặc nói vô lễ với người lớn. Trước hết, cha mẹ phải hết sức bình tĩnh, không nên đánh mắng bé. Cần bày tỏ thái độ nghiêm khắc, yêu cầu trẻ dừng hành vi. Có thể xử phạt bằng cách không cho trẻ đi chơi hoặc không kể chuyện cho trẻ nghe. Yêu thương nhưng nghiêm khắc, luôn nhất quán trong cách dạy con là cách bố mẹ giúp con dần hạn chế hành vi vô lễ.

- Mong muốn sở hữu: Trẻ lên ba thường muốn mọi thứ xung quanh thuộc về mình, cái gì cũng cho là "của con", không cho ai đụng vào, và không muốn ai gần gũi người mà bé gắn bó. Phụ huynh cần nhẹ nhàng và kiên nhẫn giải thích cho bé hiểu cái nào là của bé, cái nào là của bạn, cái nào là của chung... Quan trọng hơn hết cha mẹ phải xây dựng mối quan hệ "gắn bó an toàn" để con an tâm, tin tưởng, đồng thời làm gương cho con thông qua sự quan tâm đến những người xung quanh, tạo cơ hội để con hướng đến với những hoạt động chia sẻ.

Không phải đứa trẻ nào cũng trải qua khủng hoảng tuổi lên ba. Có một số trẻ bước vào năm thứ ba của cuộc đời một cách êm đềm, phẳng lặng. Điều này phụ thuộc vào cảm xúc, tính cách của từng trẻ, bởi vì mỗi đứa trẻ là một cá thể khác biệt. Yêu thương nhưng nghiêm khắc, đặt cho con những giới hạn cần thiết là cách giúp con phát triển được sự tự lập, tự tin và luôn có động lực vươn lên trong cuộc sống.

Thạc sĩ tâm lý Vũ Cẩm Vân

(Theo Phunuonline)

Cùng con vượt qua khủng hoảng tuổi lên 3

Khủng hoảng tuổi lên 3 thường ập đến với sự bướng bỉnh và cáu kỉnh không hồi kết của trẻ, điều đó có thể khiến bố mẹ khủng hoảng theo vì bất lực.

Bướng bỉnh, ngoan cố, cứng đầu, chống đối, không nghe lời, luôn làm ngược, thích gì làm đấy, thách thức bố mẹ … là một trong số những biểu hiện thường thấy ở trẻ khi chúng bước vào giai đoạn khủng hoảng tuổi lên 3. Đó là khi trẻ đang bước vào một giai đoạn phát triển tâm lý nhạy cảm mới và nguyên nhân của sự “nổi loạn” ở trẻ đơn giản là vì chúng muốn khẳng định bản thân và tự quyết định mọi điều.

Ở giai đoạn 0-2 tuổi, bé đã được bố mẹ cho nghe và làm quen với 1001 chuyện kể cho bé trước giờ đi ngủ để phát triển tối đa các giác quan của trẻ

Nhưng đến giai đoạn 3 tuổi, Nhu cầu khẳng định sự độc lập của bản thân ở trẻ thời kỳ này rất cao và chúng tìm mọi cách để có thể thỏa mãn điều đó. Vì thế, việc đầu tiên cần làm là đừng dán mác “đứa trẻ hư” cho trẻ chỉ vì bố mẹ cảm thấy bất lực trước những biểu hiện khó bảo của chúng. Có rất nhiều cách hiệu quả giúp bố mẹ cùng con vượt qua khủng hoảng tuổi lên 3 một cách nhẹ nhàng, bằng sự thấu hiểu và tình yêu thương.

Ở một khía cạnh khác, các nghiên cứu tâm lý và sự phát triển của trẻ nhỏ đã tổng kết được rằng, trẻ nhỏ bị khủng hoảng hoặc cáu kỉnh thường vì hai lý do: “Một là trẻ chưa bao giờ phải đối mặt và điều tiết cảm xúc, hoặc trẻ không có được những công cụ cần thiết để điều khiển cảm xúc của mình trong một tình huống hoặc sự kiện cụ thể. Hai là bởi trẻ nhận ra khi cáu kỉnh, trẻ sẽ đạt được điều mình muốn nên mới tiếp tục cố tình làm như vậy” (*).

Đó chính là lý do vì sao, bố mẹ không nên cố ngăn chặn hay khống chế những biểu hiện khủng hoảng của trẻ mà nên sống chung, thấu hiểu để trẻ cảm thấy được tôn trong, đồng thời học cách nhận diện và vượt qua những cảm xúc tiêu cực của chính mình. Sự bình tĩnh và dứt khoát của bố mẹ sẽ giúp bạn dạy con kiểm soát cảm xúc và hành vi của chúng hiệu quả hơn.

Nếu bố mẹ dành đủ thời gian chất lượng cho con mỗi ngày, thì bố mẹ sẽ nhận thấy rằng bình tĩnh xử lý những biểu hiện khủng hoảng tuổi lên 3 của con cũng không phải một công việc quá khó khăn. Một trong những công cụ hiệu quả có thể hỗ trợ đắc lực cho bố mẹ đó chính là những cuốn truyện thiếu nhi mà bố mẹ đọc cùng con mỗi ngày, đặc biệt là những cuốn sách kể những câu chuyện, về những nhân vật mà trẻ có thể nhìn thấy chính hình ảnh của mình trong đó như cuốn “Cau có như mặc quần bó” và cuốn “Cho gì vui nấy, không đòi không quấy” của tác giả Julie Gassman. Đây là hai cuốn sách nằm trong Tủ sách “Mỗi ngày con mỗi lớn khôn” gồm 6 cuốn và ngoài ra các bố mẹ có thể xem thêm rất nhiều Sách cho bé 3 tuổi của Crabit Kidbooks.

Mèo Roger trong cuốn “Cau có như mặc quần bó” là một chú mèo luôn luôn cau có khó chịu. Chú ta có thể cáu kỉnh, cực kỳ cáu kỉnh vì cả những lý do lãng xẹt, chẳng đâu vào đâu như là không được ăn món ăn yêu thích, vì trời mưa hay vì ngủ quên mà bỏ lỡ bộ phim mà cậu mê tít. Còn Mevil trong cuốn sách “Cho gì vui nấy, không đòi không quấy” thì đúng là một cậu nhóc lên 3 không sai tí nào. Cậu ta luôn đòi hỏi mọi thứ theo ý muốn của mình và thường lăn ra ăn vạ nếu như không được như ý. Mỗi cuốn sách không chỉ đọc vị đúng những cơn khủng hoảng của những đứa trẻ lên 3 mà còn gợi ý cho bố mẹ cách trò chuyện, ứng xử với trẻ trong những tình huống như vậy. Đó hoàn toàn không phải điều gì to tát cả, mà đôi khi chỉ là sự đồng cảm và khả năng kiểm soát cảm xúc của chính bố mẹ mà thôi.

Khủng hoảng tuổi lên 3 và những cuộc ăn vạ thực chất là cách để trẻ thể hiện quyền lực của mình trước cha mẹ. Đừng quên rằng, chính bố mẹ mới luôn là người nắm quyền và làm chủ cuộc chơi nhé! Khi thực sự dành đủ thời gian để hiểu và kiên nhẫn với con thì bố mẹ sẽ cùng con bước qua mọi cơn khủng hoảng trong suốt hành trình lớn lên của trẻ, chứ không chỉ là những cơn khủng hoảng trẻ lên 3.

(*) Tham khảo từ tài liệu của Raised Happy.